Zakład Diagnostyki Obrazowej
Badanie techniką magnetycznego rezonansu piersi (mammografia MR)
Podstawą do włączenia rezonansu magnetycznego do metod obrazowania gruczołów piersiowych jest jego zdolność do dobrej charakterystyki tkankowej. Badanie przeglądowe MR z wykorzystaniem obrazowania w czasie T2-zależnym doskonale różnicuje zmiany włókniste (niskosygnałowe) od zawierających dużą komponentę wody (wysokosygnałowe). Pozwala to na dobrą ocenę struktury wewnętrznej poszczególnych zmian ogniskowych np. ujawnienie centralnej fibrozy lub martwicy.
Dodatkowo umożliwia zróżnicowanie gruczolakowłókniaków z dużą komponentą włóknistą od innych, dobrze ograniczonych zmian złośliwych, wykazujących znaczne uwodnienie struktury (przerzuty, raki torbielowate, raki galaretowate) które w obrazach T2-zależnych wykazują mierny lub wysoki sygnał [51]. Wysoki, jednorodny sygnał w sekwencji T2 charakteryzuje również proste torbiele.
Dodatkowo pełna diagnostyka piersi w badaniu MR poszerzona jest o ocenę krzywych subtrakcyjnych uzyskanych z obrazowania dynamicznego po dożylnym podaniu środka kontrastującego. W obrazowaniu stosuje się sekwencje T1-zależne przed i po dożylnym podaniu środka kontrastującego (powtarzane kilkukrotnie). Dobrze unaczynione zmiany wykazują silne wzmocnienie sygnału po podaniu środka kontrastującego.
W końcowej ocenie bierze się pod uwagę stopień, sposób oraz szybkość zakontrastowania. Różnorodny kształt krzywej subtrakcyjnej, wynikający z odmiennego w czasie wypełnienia łożyska naczyniowego zmiany środkiem kontrastującym, pozwala na różnicowanie procesów o bogatym łożysku naczyniowym od zmian słabiej unaczynionych. Sygnał zmian złośliwych zwykle szybko (do 1 minuty) wzmacnia się po podaniu kontrastu.
Dynamiczne badanie MR z wykorzystaniem środka kontrastowego cechuje się w wykrywaniu inwazyjnego raka piersi bardzo wysoką czułością, sięgającą 100% (97-99%), ale niższą swoistością rzędu 93-97%. Najczęściej różnica ta spowodowana jest często obserwowanym silnym wzmocnieniem kontrastowym sygnału u kobiet z czynną tkanką gruczołową (przed 35 r.ż., a także z wyciekami z brodawek, lub w trakcie hormonoterapii). Dlatego też MR piersi zawsze powinno być badaniem komplementarnym do wykonywanych uprzednio mammografii i USG i oceniane łącznie z wynikami tych badań.
Klasyczne wskazania do wykonania badania MR to:
- brak możliwości ustalenia rozpoznania na podstawie wykonanych uprzednio mammografii i USG
- przerzuty raka w węzłach pachowych, przy braku uwidocznienia ogniska pierwotnego w mammografii i USG,
- obwodowe przerzuty raka, z wynikiem hist.-pat. sugerującym ognisko pierwotne w piersi, przy braku uwidocznienia ogniska pierwotnego w mammografii i USG,
- kwalifikacja do leczenia oszczędzającego w celu wykluczenia zmiany wieloogniskowej lub obustronnej, w szczególności w tzw. radiologicznie gęstych piersiach,
- kwalifikacja do leczenia oszczędzającego w celu oceny wielkości zmiany przy rozbieżnych wynikach mammografii i USG,
- stan po zabiegu operacyjnym, w szczególności po leczeniu oszczędzającym - ocena wznowy,
- stan po mastektomii i następowej rekonstrukcji lub wszczepieniu implantu, z ryzykiem wznowy miejscowej,
- zmiany w sutkach z wszczepionymi endoprotezami (metoda z wyboru czułość i swoistość ok. 90%).
Mammografia rezonansu magnetycznego staje się również badaniem z wyboru u kobiet młodych, z genetyczną predyspozycją do raka piersi (np. nosicielki mutacji BRCA1), u których mimo obniżenia granicy wiekowej rozpoczęcia diagnostyki obrazowej piersi (mammografia od 35 r.ż a badanie USG od 25rż), wystąpienie raka piersi pomiędzy 20 a 30 rokiem życia nadal pozostaje realnym zagrożeniem.
Istotnym ograniczeniem metody w przypadku zmiany niepalpacyjnej, nieuwidocznionej w USG i mammografii, a stwierdzonej jedynie w mammografii MR, były ograniczone możliwości wykonania biopsji pod kontrolą MR. Dopiero skonstruowanie otwartych cewek mammograficznych, dedykowanych dla procedur biopsyjnych stworzyło nową jakość w diagnostyce raka wczesnego piersi wykrywanego w MR. W Europie Zachodniej w ostatnich latach prowadzono szereg wieloośrodkowych badań nad przydatnością mammografii MR połączonej z diagnostyką biopsyjną w raku gruczołu piersiowego.
Badania MR piersi rozpoczęto w Szpitalu Uniwersyteckim w 1999. Od 2004 realizowany jest program badania kobiet z genetyczną predyspozycją do raka piersi (nosicielki mutacji BRCA1), z planowanym rozszerzeniem na wykonywanie biopsji pod kontrolą MR.










