Zakład Diagnostyki Obrazowej
Tomografia komputerowa
- Pacjent winien zgłosić się do badania 6 godzin po ostatnim posiłku, przy czym jeśli zażywa stale leki, powinien przyjąć je w ustalonej dawce i czasie. Dozwolone jest wypicie umiarkowanej ilości płynu, ale nie później niż 2 godziny przed badaniem. Pacjenci chorzy na cukrzycę kwalifikowani są do badań na godziny poranne. Powinni przynieść insulinę lub lek p/cukrzycowy oraz śniadanie.
- Do oceny układu kostnego lub świeżych urazów pacjent może być po posiłku (nie podajemy wtedy kontrastu).
- 3. W przypadku oceny narządów jamy brzusznej, miednicy i oceny przestrzeni zaotrzewnowej pacjent musi być wypojony wg. podanego niżej schematu:
* na 3,5 godz. przed badaniem pacjent wypija 500ml niegazowanego płynu (glukoza 5%, sok owocowy, chłodna herbata) z dodatkiem 14ml 60% środka kontrastowego i 2 amp. preparatu Metoclopramid,
* po 2 godzinach od wypicia pierwszej porcji wypija 250ml płynu z dodatkiem 7ml 60% środka kontrastowego,
* na koniec wypija 250ml płynu z dodatkiem 7ml 60% środka cieniującego po godzinie od wypicia poprzedniej porcji.
* Do sporządzenia mieszanki można użyć 60% preparatów jonowych (Uropolinum albo Uromiro albo Urografin). W przypadkach dużego ryzyka wystąpienia działań ubocznych do sporządzenia mieszanki należy użyć środka niejonowego (Omipaque albo Ultravist albo Iomeron) o stężeniu 300 mg/ml w analogicznej ilości. Przed badaniem pacjent jest “dopajany” w miarę potrzeby; decyduje o tym lekarz badający.
Mieszankę do wypełniania przewodu pokarmowego opisaną powyżej można zastąpić firmowym preparatem o nazwie Gastrografin. - Do oceny narządów nadbrzusza, trzustki, nadnerczy, nerek stosuje się schemat “krótkiego pojenia” - pacjent wypija mieszankę 250ml płynu + 7ml środka cieniującego tbezpośrednio przed badaniem.
- Do badania angio-KT pacjent winien zgłosić się 6 godzin po ostatnim posiłku; w przypadku tego badania podajemy kontrast niejonowy.
- Do badań endoskopii wirtualnej:
* żołądka - pacjent pozostaje na czczo i musi mieć założoną sondę,
* jelita - pacjent na czczo, przygotowany jak do kolonoskopii , po przeczyszczeniu jelit (w warunkach domowych polecamy preparat Forlax lub X-PREP), nie podajemy kontrastu,
* oskrzeli - pacjent zgłasza się na czczo do badania,
* badanie w opcji wirtualnej endoskopii w innych lokalizacjach - każdorazowo należy ustalić szczegóły z personelem pracowni TK. - Badanie TK (QTK) jest stosowane w diagnostyce osteoporozy. Nie wymaga przygotowania pacjenta. Do badania tego używany jest firmowy program BMA. Dotyczy odcinka lędźwiowo-krzyżowego kręgosłupa. Jest to obecnie jedyna metoda pomiaru gęstości mineralnej kości nie obarczona błędem w przypadku występowania zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa. Ocenia się bowiem strukturę gąbczastą kości.
- Badanie stomatologiczne (program DentaTK) jest precyzyjnym badaniem kości wyrostka zębodołowego i służy celom implantologicznym - nie wymaga specjalnego przygotowania. Przeciwwskazaniem jest obecność w jamie ustnej licznych wypełnień amalgamatowych lub stalowych, stałych uzupełnień protetycznych ze względu na generowanie przez nie niemożliwych do usunięcia artefaktów promienistych, które bardzo utrudniają interpretacje obrazu. Uzupełnienia tytanowe nie są przeszkodą w badaniu ze względu na nikłe artefakty.
Program DentaTK można także stosować do najogólniej pojętej diagnostyki schorzeń wyrostka zębodołowego, kości żuchwy i szczęki, oceny zębów zatrzymanych, ale także guzów i zmian torbielowatych - w takich przypadkach pacjent zgłasza się do badania 6 godzin po ostatnim posiłku - może zajść potrzeba podania kontrastu, decyduje lekarz badający. - W przypadku kiedy pacjent miał przeprowadzone badanie konwencjonalne z podaniem zawiesiny barytowej (wlew, badanie kl. piersiowej z podaniem kontrastu do przełyku) badanie TK nie może być wykonane wcześniej niż po upływie 10 - 14 dni.
- Badanie perfuzji mózgowej. Jest to badanie umożliwiające obrazowanie przepływu mózgowego na podstawie dynamicznego badania TK. Głównym jego zastosowaniem jest bardzo wczesne wykrywanie udaru mózgu. W przypadku tego badania używamy kontrastu niejonowego.
Badanie TK jest procedurą diagnostyczną, w której używa się promieni X (rentgenowskich), a także bardzo często środków cieniujących. Patrz rozdział:
ŚRODKI CIENIUJĄCE STOSOWANE W CZASIE BADAŃ OBRAZOWYCH






