Przejdź do głównej treści
Przejdź do menu
Poczta SU Kraków
Rozmiar czcionki A A A
Wersja dla niedowidzących

ul. Mikołaja Kopernika 36, 31-501 Kraków

Informacja telefoniczna pn-pt 7:30-15:00: +48 12 424 70 00

fax: +48 12 424 74 87

Przejdź do menu 3 poziomu

Badania neuropatologiczne

Pracownia Neuropatologii Zakładu Diagnostyki Patomorfologicznej SU jest laboratorium diagnostycznym którego tradycje sięgają lat sześćdziesiątych dwudziestego wieku, kiedy w Krakowie powstała pierwsza klinika neurochirurgii założona przez Prof. Adama Kunickiego, który nie tylko był neurochirurgiem, ale także zajmował się diagnostyką histopatologiczną nowotworów mózgu i stworzył w tym celu laboratorium zlokalizowane bezpośrednio przy Klinice Neurochirurgii, pierwotnie afiliowanej przy PAN, a następnie prowadzącej działalność w ramach Instytutu Neurologii Akademii Medycznej w Krakowie, a później Collegium Medicum UJ. Wieloletnim kontynuatorem prac Prof. Kunickiego w zakresie neuropatologii i bardzo zasłużonym dla rozwoju tej dziedziny wiedzy był Prof. Józef Kałuża kierujący Pracownią a następnie Zakładem Neuropatologii aż do roku 1998. Po śmierci prof. Kałuży kierownictwo Zakładu przejął dr hab. med. Dariusz Adamek, Prof. UJ. Obecnie funkcjonująca Pracownia Neuropatologii, która stała się częścią organizacyjną Zakładu Diagnostyki Patomorfologicznej kontynuuje te długoletnie tradycje, które wyrażają się w szczególności w bardzo bliskich związkach i ścisłej współpracy z Klinikami Neurochirurgii i Neurologii. Niewątpliwie ułatwia to lokalizacja Pracowni w kompleksie budynków wymienionych Klinik. Jeszcze do niedawna salę operacyjną neurochirurgii od Zakładu Neuropatologii dzieliły jedne drzwi co w oczywisty sposób jak w żadnej innej Klinice Chirurgicznej umożliwiało bezpośredni kontakt neuropatologa i neurochirurga co było nie do przecenienia zwłaszcza w diagnostyce śródoperacyjnej.

Zakres diagnostyki Pracowni Neuropatologii

Pracownia Neuropatologii wykonuje diagnostykę histopatologiczną w zakresie:

- operacji mózgu, rdzenia oraz innych zmian śródczaszkowych i kanału kręgowego będących przedmiotem zainteresowania Kliniki Neurochirurgii, niekiedy przy współpracy również zespołu Kliniki Laryngologii i Chirurgii Twarzowo-Szczękowej ( badania „introwe” oraz ostateczne badania histopatologiczne).

- stereotaktycznych biopsji mózgu należących do szczególnie wymagających procedur należą oceniane w trybie „introwym” biopsje stereotaktyczne mózgu, które pozwalają na minimalizację niepożądanych następstw zabiegu a jednocześnie umożliwiając diagnostykę zmian najgłębiej położonych w obrębie mózgu.

-biopsji mięśni - a) w panelu podstawowym i b) specjalistycznym - z pełnym zakresem stosowanych metod histochemicznych i immunohistochemicznych oraz mikroskopowo-elektronowych.

-biopsji nerwu obwodowego

- specjalistyczne biopsje skóry wykonywane w diagnostyce neuropatii drobnych włókien nerwowych (Small Fiber Neuropathy)

-cytologii płynu mózgowo-rdzeniowego

Przyjmowanie materiału do badań:

Pracownia Neuropatologii ul. Kopernika 40
Telefon: (12) 424 80 61; (12) 424 80 89

od poniedziałku do piątku, w godz: 7.30-15.05

Do każdego materiału powinno być dołączone czytelnie wypełnione skierowanie

Materiał do badań:

Biopsje i operacje mózgu, rdzenia i okolicznych struktur

Materiał do badań śródoperacyjnych („intra”):

- Świeży, nieutrwalony materiał tkankowy powinien być nadesłany jak najszybciej od momentu pobrania.

- Materiał powinien być umieszczony w pojemnikach medycznych bez żadnego utrwalacza ani zalewania solą fizjologiczną.

- Transport materiału powinien odbywać się w temperaturze pokojowej.

Wynik badania – czas od otrzymania materiału do uzyskania odpowiedzi wynosi około 30 min. Zalecany jest wcześniejszy kontakt telefoniczny 12 424-86-90.

Materiał do badań histologicznych:

- Materiał powinien być nadesłany w ciągu 24 godzin od pobrania (optymalny czas utrwalania materiału pozwalający na wykonanie dobrej jakości preparatów).

- Materiał powinien być umieszczony w pojemniku medycznym w odpowiedniej ilości utrwalacza (10% roztwór zbuforowanej formaliny).

- Pojemnik z materiałem powinien być trwale oznaczony, poprzez naniesienie danych pacjenta: imię i nazwisko pacjenta, numer PESEL, miejsce pobrania materiału.

Wynik badania – W przypadku rutynowej diagnostyki od momentu otrzymania materiału do badań od 3-5 dni roboczych. W razie konieczności zastosowania dodatkowych barwień oraz odczynów immunohistochemicznych do 2 tyg.

Biopsja mięśnia

- W przypadku wycinka mięśniowego przysłanego do badania w trybie podstawowym:

- Materiał powinien być nadesłany w ciągu 24 godzin od pobrania (optymalny czas utrwalania materiału pozwalający na wykonanie dobrej jakości preparatów).

- Materiał powinien być umieszczony w pojemniku medycznym w odpowiedniej ilości utrwalacza (10% roztwór zbuforowanej formaliny).

- Pojemnik z materiałem powinien być trwale oznaczony, poprzez naniesienie danych pacjenta: imię i nazwisko pacjenta, numer PESEL, miejsce pobrania materiału.

- W przypadku wycinka mięśniowego przysłanego do badania w trybie specjalistycznym:

- Materiał należy przesłać do pracowni świeży (nieutrwalony) jak najszybciej od momentu pobrania, po wcześniejszym telefonicznym uzgodnieniu z pracownikiem Pracowni Neuropatologii. Nie powinno się umieszcza pobranego wycinka w soli fizjologicznej ani w innych płynach, jednak należy koniecznie zapewni odpowiednią wilgotność w pojemniku aby bioptat nie uległ wysuszeniu w trakcie transportu!

- Po pobraniu tkankę należy włożyć do zamkniętego pojemnika i umieści w termosie z lodem ( ale tak, aby nie dopuści do zamrożenia!).

- Pojemnik z materiałem powinien być trwale oznaczony, poprzez naniesienie danych pacjenta: imię i nazwisko pacjenta, numer PESEL, miejsce pobrania materiału.

- Optymalna wielkość pobranego wycinka mięśnia: forma sześcianu lub prostopadłościanu wzdłuż osi włókien – 5mm/5mm lub większy.

- Nie wolno w czasie pobierania mięśnia używać elektrokoagulacji ani noża elektrycznego jak również unikać o ile tylko możliwe ostrzykiwania samego miejsca pobrania mięśnia.

Panel podstawowy: obejmuje barwienia : HE, PAS - w razie konieczności zakres metod można poszerzyć o badania immunohistochemiczne wg. cennika (N-CAM, LCA, CD20, CD3, CD8, CD4, CD68, desminy).

Panel specjalistyczny: obejmuje wstępne rozpoznanie w trybie „introwym”a także typowanie włókien mięśniowych (barwienia: HE, PAS, ATPazy pH 4,3; 4,6;9,4), ponadto procedura umożliwia dodatkowe (wg. cennika) wykonanie metod histochemicznych na aktywność istotnych dla diagnostyki mięśnia enzymów (NADH, DHM,SDH-COX) a także trichrom wg. Gomoriego, Oil-Red oraz w zależności od potrzeb diagnostyki różnicowej odczynów immunohistochemicznych w szczególności w kierunku diagnostyki dystrofii i innych pierwotnych miopatii mięśniowych oraz miopatii zapalnych (Dystrofina 1,2,3, Dysferlina Hamlet, Dysferlina Hamlet2, Utrofina, gamma-sarcoglycan, Myosin fast, Myosin slow, MHC-I, C5b, N-CAM, LCA, CD20, CD3, CD4, CD8, CD68, desminy) oraz wykonanie badania w mikroskopie elektronowym.

Wynik badania – Czas oczekiwania w panelu podstawowym ok. 3 dni. W panelu specjalistycznym doraźna-wstępna ocena w ciągu 30 min – pełna ocena w zależności od ilości zastosowanych technik barwień czas oczekiwania od 2-4 tygodni.

Biopsja nerwu

- Materiał powinien być przysłany w ciągu 24 godzin od pobrania (optymalny czas utrwalania materiału pozwalający na wykonanie dobrej jakości preparatów).

- Materiał powinien być umieszczony w pojemniku medycznym w odpowiedniej ilości utrwalacza (10% roztwór zbuforowanej formaliny).

- Pojemnik z materiałem powinien być trwale oznaczony, poprzez naniesienie danych pacjenta: imię i nazwisko pacjenta, numer PESEL, miejsce pobrania materiału.

- W przypadku zastosowania mikroskopii elektronowej materiał powinien być dostarczony nieutrwalony lub w odpowiednim utrwalaczu.

W przypadku diagnostyki nerwu obwodowego stosujemy podstawowe barwienia (HE oraz Kluwer-Barrera).

Wynik badania - od momentu otrzymania materiału do badań ok. 2 tygodni.

Biopsja skóry - Materiał uzyskany (w miejscowym znieczuleniu) w postaci wycinka metodą sztancy (punch) średnicy 3 mm, obejmujący skórę i tkankę podskórną należy przysłać w postaci utrwalonej w 10% zbuforowanej formalinie.

3-mm okrągły wycinek skórny pobierany jest 10 cm powyżej kostki bocznej w warunkach sterylnych, po znieczuleniu miejscowym lidokainą. Płytka biopsja (3-4 mm) wystarczająca do oceny śródnaskórkowych nerwów, głębsza biopsja (6-8 mm) jest wymagania do oceny gruczołów potowych, mieszków włosowych i anastomoz tętniczo-żylnych.

W przypadku bioptatu skóry w diagnostyce neuropatii drobnych włókien nerwowych stosujemy barwienie HE oraz PGP9,5.

Wynik badania – od momentu otrzymania materiału do badań ok. 7 dni ( w badaniu wykonuje się m.in. morfometryczną- ilościową ocenę gęstości obwodowego unerwienia w przeliczeniu na długość naskórka).

Płyn mózgowo-rdzeniowy

- Do badania cytologicznego należy dostarczyć minimum 1 ml pobranego płynu mózgowo-rdzeniowego

- Materiał powinien być dostarczony jak najszybciej od momentu pobrania (optymalny czas – od pobrania materiału do analizy wynosi 2 godz.) w dedykowanym pojemniku medycznym, trwale oznaczonym poprzez naniesienie danych pacjenta: imię i nazwisko, numer PESEL oraz rodzaj materiału.

- Transport materiału powinien odbywać się w temperaturze pokojowej, pojemników z materiałem nie należy wystawiać na działanie promieni słonecznych.

Wynik badania: czas oczekiwania na wynik cytologii płynu mózgowo-rdzeniowego ok. 2 dni, na specjalnie żądanie czas oczekiwania może ulec skróceniu do 24 godzin.